Μικρές ιστορίες, μεγάλες παράτες

Η Θεσσαλονίκη δεν είναι μόνο τα ταρατατζούμ και οι παράτες. Είναι η ιστορία των ανθρώπων της. Είναι τα αργά βήματα στην παραλία με την υγρασία να κόβεται με το μαχαίρι, είναι τα πρώτα φιλιά δίπλα στις γραμμές του τρένου, είναι τα μεθυσμένα βήματα στην Προξένου Κορομηλά, είναι το 21 και το 32 που έτρεχες να το προλάβεις, είναι οι βαρυστομαχιές από τα θαλασσινά, είναι ο πατσάς στην Ολύμπου, είναι το τοστ "κασέρι- ζαμπόν" τα ξημερώματα, είναι τα βιβλία του Γιώργου Ιωάννου και του Χριστιανόπουλου, είναι τα ίχνη από τα τραγούδια του Σαββόπουλου, είναι η "Διαγώνιος" και το "Εντευκτήριο", είναι ο "Εξώστης" και το "Fix carre", είναι οι απογευματινές προβολές στο "Μακεδονικόν", είναι τα τσοντάδικα στο Βαρδάρη, είναι οι πρώτες συναυλίες από τις "Τρύπες" σε μπαράκια 3Χ3, είναι η αγριάδα του δρόμου προς τα Σφαγεία, είναι οι φίλοι χάνονται και ξαναβρίσκονται μπροστά σου σαν να έχουν περάσει μόλις κάποιες ώρες, είναι τα παιδιά που χάθηκαν και τα παιδιά που επιμένουν... Είναι πολλά... και είναι αυτά που δεν θα χωρέσουν ποτέ σε επίσημες τελετές, αλλά θα συνεχίσουν να γράφουν την ιστορία της πόλης...

Ένα συγνώμη... αυτό μόνο

Πιτσιρικάς είχα τη βεβαιότητα ότι θ' αλλάζαμε τον κόσμο. Ναι, το πίστευα. Είχα εκείνη την σχεδόν αλαφροϊσκιωτη ματιά αυτού που πιστεύει στα μικρά καθημερινά θαύματα. Και το πίστευα γιατί έβλεπα και σ' άλλα μάτια αυτή τη βεβαιότητα. Θέλαμε να κρατήσουμε κάτι από την αποφασιστικότητα και το άρωμα των μυθικών βιωμάτων των προηγούμενων γενεών, τη μεταπολεμική, του Πολυτεχνείου, της μεταπολίτευσης, αλ λά ταυτοχρόνως να τις προσπεράσουμε, να συνθέσουμε το χαρμάνι με τα ανεξίτηλα χρώματα που θα βάφαμε το μέλλον. Το δικό μας και των επόμενων. Και βλέπαμε καθημερινά μεγαλύτερους και συνομήλικους να πουλάνε για τριάντα αργύρια εκείνο το καθαρό βλέμμα με αντάλλαγμα λίγα γραμμάρια καταναλωτικής πρέζας. Και μάθαμε να ποζάρουμε. Και μάθαμε και στους επόμενους να ποζάρουν. Και το μάθαμε και στα παιδιά μας. Και το Τέρας γεννιόταν. Και γρύλιζε. Αλλά πού να το ακούσεις μέσα σε τόση φασαρία; Που να το δεις μέσα σε τόσες "επιτυχίες"; Κι όταν τα φώτα χαμήλωσαν το είδαμε. Και αρχίσαμε και φλυαρούμε. Να φλυαρούμε ακατάπαυστα. Μόνο αυτό μάθαμε να κάνουμε με επιτυχία. Να φλυαρούμε, μήπως στο μεταξύ βρούμε άλλοθι. Ναι, φίλε μου, τον αλλάξαμε τον κόσμο. Γιατί κάναμε τόσα όνειρα, αλλά τους εφιάλτες τους αφήσαμε για τους επόμενους. Βρισκόμαστε μπροστά σε έφηβους και ψελίζουμε δικαιολογίες για το ότι θα δουλέψουν σαν σκλαβάκια, θα βλέπουν συμμορίες νεοναζί και κάποιοι θα τους θεωρούν σωτήρες, θα πληρώνουν το δικό μας λερωμένο μάρμαρο. Λερωμένο όχι από αίμα, αλλά από εμμονές, ματαιοδοξίες και αυτές χιλιοανακυκλωμένες γαμημένες "προοπτικές" Εύχομαι η Ιστορία απλώς να μας αγνοήσει, όταν θα υπογράφει το γραπτό της εποχής μας. Εγώ δεν έχω για τον εαυτό μου καμια δικαιολογία. Ένα συγνώμη θέλω να πω μόνο στους μικρότερους... Αυτό... ένα συγνώμη...

Ανασφάλειες ολυμπιακών διαστάσεων

Η χθεσινή τελετή έναρξης ήταν ανέμπνευστη, μια από τις χειρότερες που έχω δει. Χθες το βράδυ, εδώ στο fb κάναμε την πλακίτσα μας, περάσαμε καλά και είπαμε να πάμε για νανάκια. Αλλά μόλις τέλειωσε η τελετή άρχισε αυτό το μπαράζ σχολίων και συγκρίσεων με τους Ολυμπιακούς της Αθήνας. Ναι, αγαπητοί μου, η τελετή έναρξης της Αθήνας ήταν σαφώς καλύτερη, μία από τις καλύτερες στην ιστορία. Ήταν όμως όχι γιατί στο δικό σου κεφάλι προσγειώθηκε το Άγιο Πνεύμα και κυκλοφορείς έκτοτε με ένα φωτοστέφανο. Ήταν γιατί η δημιουργική φαντασία του Παπαϊωάννου ήταν σε υψηλότερα επίπεδα απ' αυτήν του Μπόιλ. Και δώστου ύμνους για το DNA των Ελλήνων και δώστου ρατσιστικά σχόλια για τους Άγγλους και καντήλια και βρισίδια. Όχι χιούμορ, όχι σάτιρα. Ωμά βρισίδια. Κι αυτό για να "αποδείξεις" ότι είσαι καλύτερος. Δε θέλω να σε ταράξω, αλλά επειδή είσαι μαλωμένος με το βιβλίο (και την ανάγνωση, εν γένει) δεν υπάρχει ελληνικό, βρετανικό, αραβικό DNA. Υπάρχει το DNA του ανθρώπινου είδους. DNA που να σε κάνει να διοργανώνεις καλύτερους Ολυμπιακούς δεν υπάρχει. Και όταν ισχυρίζεσαι τέτοια πράγματα, απλώς γελοιοποιήσαι. Όσο για τους Ολυμπιακούς της Αθήνας, εκτός της τελετής έναρξης ήταν ένα 15ήμερο πανηγύρι το οποίο το πλήρωσες και το πληρώνεις πολύ ακριβά. Είναι μέρος αυτής της θηλιάς που έχεις τώρα στο λαιμό σου. Έμεινες με την ψευδαίσθηση του "μεγαλείου", έτσι όπως το αντιλαμβάνεται ένας νεόπλουτος. Τότε που γιουχάιζες αντιπάλους, αποθέωνες ντοπαρισμένους και πλούτιζες εργαλάβους. Αλλά ακόμα κι αν θέλεις να πάμε στη βασική αρχή των Ολυμπιακών, έστω στη μεταλαγμένη της εκδοχή. Εκεχειρία μεταξύ εμπολέμων και αγώνας για ένα κλαδί ελιάς. Αν βρεις πηγές όπου ο ανταγωνισμός στους Ολυμπιακούς της αρχαιότητας γινόταν με υψωμένα κωλοδάχτυλα και "άι γαμήσου, μωρή λούγκρα" ενήμερωσε με, γιατί έχω κενά. Όσο για τον πολιτισμό των Άγγλων, αυτός δεν εκφράζεται μόνο από την αποικιοκρατία και από τις γραφικές εμφανίσεις που κάνει το Λιζάκι η βασίλισσα. Εκφράζεται και από έναν απίστευτο πλούτο που έδωσε η Αγγλία στην ποπ κουλτούρα, μια κουλτούρα που στο μεγαλύτερο της μέρος την έχεις υιοθετήσει. Με αγγλικά τραγούδια έχεις χορέψει, έχεις ερωτευτεί, έχεις χωρίσει, έχεις οργιστεί, έχεις κλάψει Σταμάτα να δείχνεις λοιπόν πόσο ανασφαλής είσαι και δείξε ποιος μπορείς να είσαι σήμερα, χωρίς να επικαλείσαι μονίμως το "αρχαίο πνεύμα αθάνατο" (άλλωστε σπανίως έχετε συναντηθεί, γιατί για να συναντηθείτε θέλει διάβασμα, που δεν είναι το αγαπημένο σου σπορ). Ο καλύτερος τρόπος για να σου βγάλει ο άλλος το καπέλο είναι να γίνεις δημιουργικός, όχι μνησίκακος...

Τα αφηρημένα σχέδια από το αλάτι στην πλάτη, χώρες άγνωστες, αχαρτογράφητες που μεγάλωναν και αφανίζονταν ανάλογα με τις διαθέσεις του νερού. Ιδρωμένα μέτωπα, ο ήχος από τα ζάρια στο τάβλι και ο ήχος από τη βεντάλια της μητέρας στο βάθος Απογεύματα με κασέτες χρώμιου που βασανίζονταν σε Sanyo κασσετόφωνα. Carrier opportunities και "Do you wanna make tea at the BBC?" Οι Clash μας έβγαζαν από τις κλασσικοροκάδικες βεβαιότητες και μας έδιναν μια πρώτη γεύση για το πόση αβεβαιότητα χωράει σε μια καριέρα Δυομιση μήνες χωρίς τηλεόραση. Κλεφτές ματιές στις οθόνες των καφενείων. Σπριντ και άλματα σε Ολυμπιακούς που έμειναν στη μνήμη με τα λασπωμένα χρώματα των πρώτων έγχρωμων συσκευών «Όταν μαυρίζεις, φωτίζονται τα μάτια σου», μου είπε και ήθελα να καταταγώ για πάντα στη μαύρη φυλή για να της αρέσω...

Δε μου αρέσουν τα μνημόσυνα... Μ' ενδιαφέρει όμως να παραμένει η μνήμη ενεργή, όχι για να σκαρώνει εικονίσματα και να ανάβει (ενοχικά) κεράκια στο παρελθόν, αλλά για να βρίσκει, να ξανανακαλύπτει την πρώτη ύλη, με την οποία θα πάρει μορφή η φωνή των κολασμένων όλου του πλανήτη. Ευχαριστώ, Ερνέστο Γκεβάρα, που ήσουν τόσο ευφυής για να πιστέψεις στο ανέφικτο και τόσο άμυαλος για να πεθάνεις νέος και να γίνεις το σύμβολο της ουτοπίας, που κατοικεί μέσα σε κάθε ανήσυχο μυαλό...

The speaking hands

Είπα να μαζέψω τις φωτογραφίες μου (ολίγες απ' αυτές) και να τις στεγάσω σ' ένα βιντεάκι, απολύτως χειροποίητο!
Η μουσική που συνοδεύει το βίντεο είναι το "The speaking hands" των Woven Hands

Ο Ντάριο Φο και οι φο "ευαισθησίες"

Τον Ντάριο Φο προφανώς τον αγνοούν οι περισσότεροι σ’ αυτή τη χώρα (οι πιο πολλοί όταν ακούν Φο το μυαλό τους πάει σε μαϊμού κοσμήματα), ο τίτλος ενός έργου του όμως, το «Δεν πληρώνω, δεν πληρώνω», έχει γίνει το μότο της εποχής
Η άρνηση της πληρωμής των διοδίων αρχικά και των εισιτηρίων των αστικών συγκοινωνιών πρόσφατα δημιούργησαν ένα νέο δεδομένο στο πολιτικό σκηνικό. Από τους θιασώτες τους ονομάστηκε «κίνημα» από τους πολέμιους – κατά τη συνήθη πρακτική- έγινε προσπάθεια να απαξιωθεί με τη χρήση εκφράσεων όπως «αντικοινωνική συμπεριφορά» και «τζαμπατζήδες»
Το βέβαιο είναι ότι δημιούργησε στην εξουσία μια εκκωφαντική αμηχανία, αφού είδε ότι οι κινήσεις αυτές έχουν τη λαϊκή αποδοχή. Και εκεί άρχισε η προπαγάνδα περί αντικοινωνικής συμπεριφοράς. Γιατί οι κρατούντες καταλαβαίνουν ότι αυτός που δεν πληρώνει (εκτός ίσως κάποιων εξαιρέσεων) δεν είναι ο ρέμπελος κακομαθημένος που δε γουστάρει να πληρώσει, αλλά αυτός που λέει το «άι σιχτίρ επιτέλους, δεν πληρώνω». Και δεν είναι απαραιτήτως ο ευνοούμενος του συστήματος που χτίστηκε κατά τη διάρκεια της μεταπολίτευσης. Αντιθέτως οι εργολάβοι είναι! Και τους έχουμε πληρώσει διπλά και τρίδιπλα. Και είναι δύσκολο να καταπιεί κάποιος να τον καταγγέλλουν ως «αντικοινωνικό» επειδή δεν ξαναπληρώνει τους ίδιους (Δημόσιο και εργολάβους)
Να αναφέρω ένα προσωπικό παράδειγμα. Γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη, αλλά είμαι μόνιμος κάτοικος Αθηνών. Χρησιμοποιώ την εθνική οδό ( ο Θεός να την κάνει) επί 25 χρόνια. Πληρώνω τα διόδια κανονικά, πάνω- κάτω, πάνω- κάτω, να ανοίγω το παράθυρο για να ρίξω τον οβολό μου στην είσοδο των Τεμπών για να βλέπω τον ίδιο και απαράλλακτο δρόμο. Και πριν από μένα ο πατέρας μου, όποτε χρειάστηκε να κατέβει στην Αθήνα, πλήρωνε τα ίδια διόδια για τον ίδιο δρόμο. Η συνεισφορά της οικογένειας Σούλτα για την εθνική Αθηνών- Θεσσαλονίκης έφτασε τα 50 χρόνια! 50 ΧΡΟΝΙΑ! Πενήντα χρόνια διόδια, συν τέλη κυκλοφορίας στην αρχή για ένα αυτοκίνητο, στη συνέχεια για τρία ( ο καθένας το δικό του, όταν έφυγε από την πατρική εστία, μη με πείτε και μεγαλοαστό), έμμεσοι φόροι, άμεσοι φόροι και σ’ αυτό το κομμάτι του δρόμου δεν είδαμε ούτε ένα γαμημένο χιλιόμετρο που να θυμίζει εθνικό δρόμο. Αν λοιπόν εγώ πω «άι σιχτίρ επιτέλους, δεν σας πληρώνω άλλο» είμαι υπονομευτής του πολιτεύματος;
Δεν πείθεστε είπατε; Ωραία. Να πάρουμε ένα απλό παράδειγμα βγαλμένο από τη ζωή, που θα έλεγε και ο Λοβέρδος. Θέλεις να ανακαινίσεις ένα δωμάτιο του σπιτιού σου. Βρίσκεις λοιπόν τον κυρ- Θανάση, το μάστορα, του λες «πόσα θέλεις;», «πέντε χιλιάρικα», σου απαντά, εσύ ανοιχτοχέρης άνθρωπος συμφωνείς και δίνετε τα χέρια. «Σε πόσες μέρες θα το έχουμε έτοιμο, μάστορα», ρωτάς εσύ ο καλόπιστος. «Σε 20 μέρες το πολύ» σου λέει ο ειδικός. Και περνάν οι μέρες και περνάν οι μήνες και εσύ το μόνο που βλέπεις είναι κάτι στοκαρίσματα εδώ κι εκεί, κάτι κουβάδες μες τη μέση του δωματίου. Έχεις δώσει μάλιστα όλο το ποσό στο χέρι και όχι μόνο αυτό, επειδή «ακρίβυναν τα υλικά, κάτι πήγε στραβά, ήταν ανάδρομος ο Ερμής» του έχεις χώσει άλλο ένα πεντοχίλιαρο, αλλά το δωμάτιο είναι όπως ακριβώς το παρέδωσες στο «μάστορα». Λοιπόν, αν έρθει αυτός ο ίδιος μάστορας μετά από ένα χρόνο και σου ζητήσει άλλα πέντε χιλιάρικα για να φτιάξει το ίδιο δωμάτιο, θα του τα δώσεις; Ή θα χρειάζεται στην καλύτερη περίπτωση ορθοπεδικό και οδοντίατρο από τα μπουνίδια που θα του έχεις κατεβάσει;
Θα μου πείτε αγαπητοί εκλεγμένοι, «μα αν δεν πληρώνετε τα διόδια και τα εισιτήρια δεν θα έχουμε δρόμους, δεν θα έχουμε συγκοινωνίες». Η απάντηση είναι: «Λάθος»! Αφού τα έργα έχουν πληρωθεί 2 και 3 φορές πάνω από την αρχική εκτίμηση (βλέπε χθεσινό θέμα στην «Ελευθεροτυπία») αφού ένας δρόμος μου κοστίζει 3 φορές περισσότερο απ’ όσο κοστίζει σ’ έναν Ιάπωνα, αφού κάποιοι έχουν φάει με χρυσά κουτάλια να πάτε να τα πάρετε απ’ αυτούς που τα έφαγαν. Εδώ έχουμε το φαινόμενο να πληρώνουμε κερατιάτικα ακόμα και για έργα που δεν έγιναν, ούτε πρόκειται να γίνουν ποτέ. Όπως η υποθαλλάσια της Θεσσαλονίκης για την οποία χώσαμε στον εργολάβο 64 εκατομμύρια ευρώ για εργασίες που ήδη είχε κάνει, λέει. Μα τόσο κοστίζουν 2,5 με 3 χιλιόμετρα δρόμου! Κι εγώ πώς δεν τα είδα που πηγαίνω στη Θεσσαλονίκη τουλάχιστον 2 φορές το χρόνο; Τέτοια τύφλα έχω ή απλώς είμαι ο μαλάκας που πληρώνει αέρα κοπανιστό;
Το πάρτι με τους εθνικούς δρόμους γίνεται εδώ και δεκαετίες και γίνεται με τους εργολάβους. Και είναι τουλάχιστον θράσος το κόμμα που όταν ήταν στα πράγματα από το 1997 μέχρι το 2004 έγινε το τρελό πάρτι των εργολάβων με τα δημόσια έργα, με τα ολυμπιακά έργα και με τις μίζες να σφυράνε πάνω από τα κεφάλια, να μας εγκαλεί ως επιρρεπείς στην ανομία!
Όσο για τις δυναμικές αντιδράσεις είτε σ’ αυτές τις κινητοποιήσεις, είτε σε απεργίες υπάρχει εδώ και αιώνες η πρακτική της περιφρούρησης των κινητοποιήσεων. Πολύ αριστερό θα πεις, μέγα σοσιαλιστή! Εδώ ρε σύντροφε ακόμα και στην ταινία «Η κόρη μου η σοσιαλίστρια» υπάρχει σκηνή όπου οι απεργοί εργάτες βγάζουν τους απεργοσπάστες σηκωτούς στην κανονική ζωή δεν θα συμβεί! Ή μήπως ήταν σκοτεινό όργανο των κομμουνιστών και ο …Αλέκος Σακελλάριος;
Και επιτέλους πάψτε να θεωρείτε τις νεοφιλελεύθερες ονειρώξεις σας ως μονόδρομο και να κατακεραυνώνετε όποιον τολμήσει να μιλήσει για «δημόσιο έργο». Έχει γίνει της μόδας στους κύκλους σας όποιος υπερασπίζεται το δημόσιο χαρακτήρα κάποιων έργων ή κάποιων οργανισμών να είναι υποχρεωμένος να απολογηθεί για τα γκούλακ του Στάλιν, για την πολιτική της Βόρειας Κορέας ή για την εισβολή των Σοβιετικών στη Τσεχοσλοβακία.
Ο φόβος σας είναι ότι πλέον δεν πείθετε. Ότι έχοντας σπείρει την απόγνωση σε χιλιάδες σπίτια βλέπετε ότι η οργή μεγαλώνει και συνειδητοποιείτε ότι με επικοινωνιακά παιχνίδια δεν είναι πλέον διαχειρίσιμη. Γιατί ξέρετε ότι ο κόσμος έχει καταλάβει πλέον πως οι «ευαισθησίες» σας για τη λειτουργία των νόμων και της Δημοκρατίας είναι απελπιστικά …φο!